Problematyczna praca w porze nocnej

Problematyczna praca w porze nocnej

Z dniem 3 września 2018 r. tj. z chwilą wejścia w życie znowelizowanych przepisów m.in. ustawy o transporcie drogowym a wraz z nimi znowelizowanych załączników do ustawy o transporcie drogowym powrócił temat rozliczania pracy kierowców w porze nocnej. Przepisy regulujące limit godzin pacy w porze nocnej obowiązywały już jakiś czas. Jednakże z uwagi na fakt, że za naruszenie tych przepisów dotychczas nie było określonych żadnych sankcji nikt tym tematem za bardzo się nie przejmował. Z chwilą, od kiedy obowiązują znowelizowane przepisy w tym lp. 5.12 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym tj.: „Przekroczenie dopuszczalnego dobowego 10-godzinnego czasu pracy, jeżeli praca jest wykonywana w porze nocnej” temat pracy kierowcy w porze nocnej powrócił a wraz z nim wątpliwości co do sposobu rozliczania.
Problematyczny jest zapis w art. 8 ust. 1 ustawy o czasie pacy kierowców zgodnie z którym: „Dla celów rozliczania czasu pracy i ustalania uprawnienia do wynagradzania za pracę w godzinach nadliczbowych, przez dobę należy rozumieć 24 kolejne godziny, poczynając od godziny, w której kierowca rozpoczyna pracę zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy”.
         Oczywiście jest jeszcze ust. 2 cytowanego artykułu zgodnie z którym: „Indywidualny rozkład czasu pracy pracownika ustalany przez pracodawcę może przewidywać różne godziny rozpoczynania i kończenia pracy; w takim przypadku ponowne wykonywanie pracy przez pracownika w tej samej dobie nie stanowi pracy w godzinach nadliczbowych”.
          Jeżeli przyjąć ściśle literalne podejście wówczas rozliczenie będzie wyglądało w następujący sposób:
 
Przykład
 
            Pora nocna w przedsiębiorstwie to cztery kolejne godziny pomiędzy godziną 00:00 a 04:00.
           Kierowca zgodnie z indywidualnym rozkładem czasu pracy rusza w poniedziałek o godz. 13:30 i wykonuje swoją pracę do godz. 00:35 we wtorek. W tym czasie przepracował 8 godzin i 29  minut. Następnie wykonał 9 godzin i 7 minut odpoczynku dziennego. Następnie o godz. 09:42 rozpoczął kolejny okres pracy i pracował do godz. 18:06.
          Jeżeli kierowca rozpoczął pracę o godz. 13:30 w poniedziałek to okres 24 kolejnych godzin zgodnie z art. 8 ust. 1 upłynie o godz. 13:30 we wtorek. W tym czasie kierowca pracował 12 godzin i 2 minuty. W tym czasie pracował również w porze nocnej tj. od godz. 00:00 we wtorek do godz. 00:35 we wtorek tj. 35 minut. Zatem rozpatrując w ten sposób pracę pod kątem pracy w porze nocnej kierowca naruszył postanowienia art. 21 ustawy o czasie pracy kierowców zgodnie z którym: :W przypadku gdy praca jest wykonywana w porze nocnej, czas pracy kierowcy nie może przekraczać 10 godzin w danej dobie”. Natomiast jak już wskazano w art. 8 ust. 1 przez dobę należy  rozumieć 24 kolejne godziny, poczynając od godziny, w której kierowca rozpoczyna pracę zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy.
 
        W tym miejscu można przyjąć drugi sposób liczenia tj. gdyby przyjąć, że do kierowcy ma zastosowanie indywidualny rozkład czasu pracy wówczas w omawianym przykładzie jeden okres rozliczeniowy jest od godz. 13:30 tj. od chwili rozpoczęcia pracy do godz. 00:35 tj. do chwili zakończenia pracy i rozpoczęcia odbierania odpoczynku dziennego. Licząc czas pracy pod kątem pracy w porze nocnej wychodzi, że pomimo iż praca była wykonana w porze nocnej tj. pomiędzy godz. 00:00 a godz. 04:00 lecz czas pracy wyniósł jedynie 8 godzin i 29 minut. A zatem nie naruszył postanowień art. 21 ustawy o czasie pracy kierowców.
       
         Gdyby przyjąć drugi sposób liczenia – korzystniejszy dla przedsiębiorstwa transportowego problematyczna może się stać interpretacja zapisu art. 8 ust. 2 ustawy o czasie pracy kierowców, ponieważ przepis dopuszcza różne godziny rozpoczynania i kończenia pracy jednakże ponowne wykonywanie pracy przez pracownika w tej samej dobie nie stanowi pracy w godzinach nadliczbowych. Ustawodawca w tym miejscu nie wspomina nic o pracy w porze nocnej a tylko o godzinach nadliczbowych. Ponadto indywidualny rozkład czasu pracy to w dalszym ciągu rozkład czasu pracy tyle, że przewidujący różne godziny rozpoczynania i kończenia pracy.  Dlatego też w omawianym przykładzie instytucje kontrolne mogą stosować interpretację – niekorzystną dla przedsiębiorstwa, zgodnie, z którą kierowca rozpoczął pracę zgodnie z indywidualnym rozkładem czasu pracy o godz. 13:30 w poniedziałek a zakończył o godz. 0:35 we wtorek, jednakże okres rozliczeniowy zakończy się dopiero po upływie 24 kolejnych godzin tj. o godz. 13:30 we wtorek. Natomiast praca wykonana w tej samej dobie tj.: pomiędzy godz. 09:42 we wtorek a godz. 13:30 we wtorek nie będzie stanowiła pracy w godzinach nadliczbowych, jednakże będzie powodowała przekroczenie pracy 10-u godzin w danej dobie jeżeli wystąpiła praca w porze nocnej.
 
           Zapewne zdania w kwestii sposobu liczenia godzin pracy w porze nocnej będą mocno podzielone, co będzie powodowało duże problemy wielu firm transportowych w kwestii prawidłowego i zgodnego z prawem planowania przewozów drogowych. Można mieć tylko nadzieję, że w najbliższym czasie ukaże się stosowana interpretacja przepisów w tym zakresie lub wytyczna, co do sposobu liczenia.

 

Share: